Kaybolan çek, bono veya poliçenin iptali

Asliye ticaret mahkemesi. Kambiyo senedinin iptali TTK'da düzenlendiğinden tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava ya da ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır; hangisi olduğu için uygulamaya bakın. Yargı çevresinde asliye ticaret mahkemesi yoksa asliye hukuk mahkemesi davaya devam eder.

DAYANAK TTK m.757/1, m.778/1-ı, m.818/1-s, m.4/1-a, m.5/1, m.5/4

Ödeme yerindeki ya da hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesi (bono ve çekte poliçe hükmüne yollama).

DAYANAK TTK m.757/1, m.778/1-ı, m.818/1-s

Dava şartı değil

Dava şartı arabuluculuk, ticari davalardan konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davaları içindir; senedin iptali istemi bu sayımda yer almaz. Senetten doğan alacak için ayrıca dava açılacaksa o dava için TTK m.5/A ayrıca değerlendirilir.

DAYANAK TTK m.5/A-1

• Senedi getirme süresi mahkemece en az üç ay, en çok bir yıl olarak belirlenir; vadesi gelmiş senette zamanaşımı üç aydan önce dolacaksa mahkeme üç aylık süreyle bağlı değildir.

  DAYANAK TTK m.761/1, m.761/2

• Getirme süresi vadesi gelen senette birinci ilan gününden, vadesi gelmeyen senette vadenin gelmesinden itibaren işler.

  DAYANAK TTK m.761/3

• Senedi eline geçiren biliniyorsa ya da senet mahkemeye sunulursa, mahkeme dilekçe sahibine iade davası için uygun bir süre verir; süresinde dava açılmazsa muhatap hakkındaki ödeme yasağı kaldırılır.

  DAYANAK TTK m.758, m.763

• İptal, senedi eline geçirenin bilinmediği hâlde istenir; bilinen kişiye karşı yol iade davasıdır.

  DAYANAK TTK m.758/1, m.759/1

• İptal isteyen, senedin elindeyken ziyaa uğradığını inandırıcı biçimde gösteren delilleri sunar ve senedin suretini verir ya da esas içeriği hakkında bilgi verir.

  DAYANAK TTK m.759/2

Tarifede kambiyo senedi iptaline özgü satır görülmedi; nispi mi maktu mu olduğu incelenen metinden çıkmıyor — uygulamaya bakın.

DAYANAK 492 s. Harçlar K. (1) sayılı tarife A/III

• Muhatabın ödemekten menedilmesini (ödeme yasağı) iptal istemiyle birlikte isteyin; mahkeme bu kararda muhataba vadede bedeli tevdi etme izni verir ve tevdi yerini gösterir (TTK m.757).

• Çekte iptal hükümlerinden yalnız m.757-763 ile m.764/1 uygulanır; teminata ilişkin m.765 ve kabul edene karşı istem hakkına ilişkin m.764/2 çeke uygulanmaz (TTK m.818/1-s).

• İlan Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ile üç defa yapılır; mahkeme özellik gösteren olaylarda başka ilan önlemlerine de başvurabilir (TTK m.762, m.35/4).

• Bağlı şablon (H14) çek örneğidir; bono ve poliçede aynı iptal hükümleri uygulanır, metni senet türüne göre uyarlayın (TTK m.778/1-ı).