HUKUKİ REHBER · İDARE HUKUKU
İdari işlemin iptali
Görevli mahkeme
İdare mahkemesi (vergi mahkemesinin görevine girenler ve ilk derecede Danıştayda çözülecekler dışında).
DAYANAK 2576 s.K. m.5/1-a; İYUK m.2/1-a
Yetkili mahkeme
Önce özel yetki kuralı kontrol edilir: kamu görevlilerinin atama-nakil, göreve son verme, disiplin ve özlük davaları (İYUK m.33), imar, kamulaştırma, ruhsat gibi taşınmazla ilgili davalar (m.34). Özel kural yoksa işlemi yapan idari merciin bulunduğu yer idare mahkemesi yetkilidir (m.32/1). Yetki kamu düzenindendir (m.32/2).
DAYANAK İYUK m.32/1-2, m.33, m.34/1
Arabuluculuk
Dava şartı değil
İdari uyuşmazlıktır; arabuluculuk yalnız özel hukuk uyuşmazlıklarında uygulanır.
DAYANAK 6325 s.K. m.1/2
Süreler
Özel kanunda ayrı süre yoksa idare mahkemesinde altmış gün (vergi mahkemesinde otuz gün).
DAYANAK İYUK m.7/1
Süre yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlar.
DAYANAK İYUK m.7/2-a
İlanı gereken düzenleyici işlemlerde ilan tarihini izleyen günden başlar; uygulama işlemiyle birlikte de dava açılabilir.
DAYANAK İYUK m.7/4
İşlem yapılması için idareye başvurulur ve otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; dava açma süresi otuz günün bittiği tarihten itibaren işler. Kesin olmayan cevapta kesin cevap beklenebilir, ancak bekleme başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemez.
DAYANAK İYUK m.10/2
Üst makama başvuru dava süresini durdurur; otuz gün cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır ve süre, önce geçen kısım da hesaba katılarak yeniden işler.
DAYANAK İYUK m.11
İvedi usule tabi işlerde (ihaleden yasaklama hariç ihale işlemleri, acele kamulaştırma, ÇED kararları ve İYUK m.20/A-1'de sayılan diğerleri) dava süresi otuz gündür; üst makama başvuru süreyi durdurmaz.
DAYANAK İYUK m.20/A-1, m.20/A-2-a, 2-b
Ön koşullar ve belgeler
Üst makama (yoksa işlemi yapan makama) başvuru isteğe bağlıdır; zorunlu değildir.
DAYANAK İYUK m.11/1
Harç
İptal davası belli bir değerle ilgili değildir; maktu harç.
DAYANAK 492 s. Harçlar K. (1) sayılı tarife A (idari davalar), A/III-2-a
Dikkat edilecek noktalar
Özel kanunda farklı süre varsa altmış gün değil o uygulanır; önce özel kanun kontrol edilir (İYUK m.7/1).
Üst makama başvuru süreyi durdurur ama sıfırlamaz; başvuruya kadar geçen süre hesaba katılır (İYUK m.11/1, m.11/3).
Dilekçe örnekleri
- A1İdari dava dilekçesi (örnek: disiplin cezasının iptali) Doldur
- A2Yürütmeyi durdurma talepli iptal davası (örnek: ruhsata aykırılık gerekçesiyle belediye encümeninin yıkım kararı) Doldur
- A9Disiplin cezasının iptali davası: zamanaşımı ve özürlü devamsızlık savunması (örnek: raporlu geçen günler nedeniyle verilen kademe ilerlemesinin durdurulması cezası, 657 s.K.) Doldur
Bu rehber genel bilgi amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş ya da danışmanlık niteliği taşımaz. Mevzuat değişebilir; somut bir uyuşmazlıkta süreler ve yol, olayın özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir. Mevzuat metinleri 04.10.2026 tarihli konsolide metne göre derlenmiştir.